Je krijgt een kind en denkt dat het vooral je nachtrust kost. Wat veel vrouwen niet beseffen: het kost ook een fors deel van hun pensioen, en dat verlies haal je bijna nooit meer in.
Je inkomen zakt harder dan je denkt
Onderzoek van het Centraal Planbureau laat zien dat het inkomen van moeders na de geboorte van hun eerste kind gemiddeld met bijna de helft daalt. Bij vaders verandert er nagenoeg niets, soms stijgt hun inkomen zelfs licht in de jaren erna. De reden is simpel: moeders gaan minder uren werken, vaak niet omdat ze dat willen, maar omdat kinderopvang duur is of niet aansluit op hun rooster.
Recentere cijfers zijn iets minder somber. Onderzoekers van Sociale Vraagstukken komen op een daling van ongeveer 35 procent in de zes jaar na de bevalling. Beter dan vroeger, maar nog altijd fors. Wil je zelf onderhandelen over meer salaris voordat je aan kinderen begint? Lees dan ook ons artikel over salarisverhoging vragen, want een hoger basissalaris werkt door in elke berekening die hierna volgt.
Waarom dit ook je pensioen raakt
Minder werken betekent minder pensioenpremie, en dat effect stapelt zich op. Vrouwen lopen door zwangerschap en de jaren daarna zo'n 32 tot 40 procent aan pensioenopbouw mis, geld dat ze later zelden inhalen. Wie op haar dertigste een paar jaar minder gaat werken, mist niet alleen die jaren premie, maar ook het rendement dat die premie decennialang had kunnen maken.
Uit onderzoek van de NOS blijkt dat partners geboorteverlof minder vaak opnemen dan eerder werd gedacht. Dat treft vooral lage inkomens, waar het salarisverlies te zwaar weegt om verlof volledig op te nemen, en topinkomens, waar de druk om snel weer te presteren groot is. Het gevolg: de scheve verdeling van zorgtaken, en dus van pensioenopbouw, blijft in stand.
Het nieuwe pensioenstelsel maakt vroeg beginnen extra belangrijk
Nederland is dit jaar volop aan het overstappen naar het nieuwe pensioenstelsel. Onder de nieuwe regels telt geld dat je vóór je 45e inlegt zwaarder, simpelweg omdat het langer kan renderen. Dat maakt de jaren waarin je juist minder werkt vanwege jonge kinderen extra pijnlijk: precies in die periode bouw je relatief weinig pensioen op, terwijl die jaren onder het oude stelsel minder verschil maakten.
Check daarom vroeg wat je pensioenopbouw doet zodra je minder gaat werken. Veel pensioenfondsen en werkgevers bieden de mogelijkheid om vrijwillig bij te sparen tijdens ouderschapsverlof, maar dat gebeurt niet automatisch. Je moet er zelf achteraan.
Wat je nu al kunt afdwingen
Vraag bij je werkgever of de pensioenopbouw doorloopt tijdens (onbetaald) ouderschapsverlof, en onderhandel daar zo nodig over bij het aannemen van een nieuwe baan. Sommige cao's regelen dit al standaard, andere niet. Onderzoekers van de Universiteit Leiden ontdekten dat je werkuren ook worden beïnvloed door wat je collega's doen: gaan zij meer of minder werken, dan passen moeders hun eigen uren daarop aan, veel sterker dan vaders dat doen. Een werkvloer waar deeltijd voor iedereen normaal is, maakt de kloof kleiner, niet alleen jouw eigen keuzes.
Praat ook gewoon met je partner over wie welke uren inlevert. Kiezen jullie er samen voor dat je partner ook een dag minder gaat werken, dan valt de pensioenschade veel minder eenzijdig bij jou neer. Wil je meer grip op je financiën in het algemeen, ook los van pensioen? Ons artikel over het belang van geld sparen geeft een paar concrete startpunten.
En blijf praten over salaris en pensioen met collega's. Hoe meer je weet over wat anderen verdienen en opbouwen, hoe makkelijker je eigen achterstand wordt om te herkennen en te bespreken. Net als bij de groeiende openheid over salaris onder jonge collega's geldt: zwijgen helpt niemand, zeker niet bij iets dat je pas na twintig jaar in je portemonnee voelt.
Dit is het moment om je pensioenoverzicht op te vragen
Je hoeft niet meteen je hele loopbaan om te gooien, maar een moment waarop je toch al met geld bezig bent, zoals nu, is een goed moment om je pensioenoverzicht op te vragen via mijnpensioenoverzicht.nl. Zo zie je precies hoeveel je nu opbouwt, wat er verandert als je uren aanpast, en of bijsparen tijdens verlof voor jou mogelijk is. Die tien minuten kosten je niets, en ze voorkomen dat je over twintig jaar wordt verrast door een gat dat allang zichtbaar was.
